Jump to content

De nostalgische column van Hans Knot 2 maart 2024: Jeugd en massamedia


hans knot

1351 views

Ik neem u zo’n 45 jaar mee terug in de tijd toen het aanbod aan televisieprogramma’s slechts een klein percentage was dan die van  heden ten dage. Bovendien was het voor de ouders van toen veel gemakkelijker hun kinderen af te leiden van de kijkkast dan met allerlei elektronische hulpmiddelen, waarmee kinderen heden ten dage de beelden tot zich laten komen.

 

In 1979 werden gegevens bekend van een onderzoek uitgevoerd in opdracht van de dienst kijk- en luisteronderzoek van de NOS naar de betekenis van de massamedia voor leerlingen van de, wat we toen nog noemden, de lagere school. Vele kinderen bleken bang te zijn voor bepaalde televisieprogramma’s. In de meeste gevallen ging het om televisiefilms met een flinke portie geweld. Eén op de vijf kinderen droomde regelmatig over wat op de televisie te zien was geweest.

 

Het ging hierbij om een onderzoek dat voortborduurde op het onderzoek Jeugd en Massamedia van begin 1975. Een der meest opvallende conclusies was verder het verschil van inzicht tussen ouders en leerkrachten over de al dan niet aanwezige invloed van de televisieprogramma’s op hun pupillen. Van de kinderen, die wel eens bang waren geweest, noemde 81 procent als reden voor de angst het vertoonde geweld. En 70 procent gaf de spanning in de programma's schuld van die angst, een vijfde legde bij uitstek verband tussen de dood en het bloed in die films.

 

Het vreemde van de voornoemde percentages is dat destijds toch ongeveer 30 procent van de kinderen de geweldprogramma’s de voorkeur gaven als ze een keuze mochten maken. Er werd ook onderzocht welk opleidingsniveau de ouders hadden. Zo werd geconstateerd dat in gezinnen in de lagere sociale milieus vaker en langer door de kinderen naar de televisie werd gekeken. Daar tegenover stond dat in deze gezinnen er minder inhoudelijk over de bekeken programma’s met de kinderen werd gesproken en er een voorkeur was voor de zogenaamde geweldprogramma’s.

 

Het rapport vermelde verder dat, wanneer er sprake was van de positieve kant van het kijken naar de televisieprogramma’s, er werd  geconstateerd dat kinderen van ouders met een hogere opleiding er meer voordeel van hadden, hoewel ze minder televisie keken dan voornoemde groep.

 

tv1979.jpgDe onderzoekers kwamen tevens tot de conclusie dat de weinig kijkende kinderen veel betere schoolprestaties hadden en aanzienlijk minder belangstelling voor de geweldprogramma’s. Ook leerde men dat bij het onderwijzend personeel men van mening was dat hun leerlingen wel het nodige konden opsteken van de informatieve programma’s. Maar het onderwijzend personeel gaf daarbij wel aan dat kinderen, die veel meer televisie keken, dit moesten bekopen met mindere schoolresultaten.

 

Ouders, die lager waren opgeleid, gaven gemiddeld aan minder bang te zijn voor de negatieve gevolgen van het kijken naar de televisie van hun kinderen. Ouders met een hogere opleiding waren vaker van mening dat in de kinderuurtjes te veel programma's werden

uitgezonden die eigenlijk niet voor kinderen bestemd waren. De lager opgeleide ouders waardeerden de televisie in hoge mate om zijn positieve kanten en wel 51 procent van de ondervraagde ouders. Slechts 5 procent hechtte waarde aan de eventuele gevaren van het kijken van programma’s door hun kinderen.

 

De onderzoekers behandelden ook de invloed van andere media, zoals radio, krant en bioscoop, maar de televisie kreeg de meeste aandacht. Ondanks dat de televisie voor kinderen zo belangrijk bleek in de eind zeventiger jaren van de vorige eeuw, was voor hen het spelen nog altijd het belangrijkste. Het kijken naar de televisie volgde daarna, gevolgd door lezen, sport en tekenen. Verplaats je eens in hoe de basisschool kinderen heden ten dage hun dag inkleden. Het zou interessant zijn om dergelijk onderzoek nu te herhalen.

 

Hans Knot, 2 maart 2024

  • reaction_title_1 2

7 Comments


Recommended Comments

En deze kinderen hebben weer kinderen gekregen.

En het niveau is lager dan ooit, rekenen schrijven en lezen schijnt een vreemd iets geworden te zijn.

Ja zo bekeken heeft de TV een wel heel slechte invloed op de mensen gekregen.

In dezelfde jaren 70 zeiden Koot en de Bie het al, de debilisering v/d maatschappij.

 

Theo

Link to comment

Niet alleen de TV maar wat denk je van al die mob. telefoons en de "sociale media?"

Link to comment

''Verplaats je eens in hoe de basisschool kinderen heden ten dage hun dag inkleden. Het zou interessant zijn om dergelijk onderzoek nu te herhalen.''

 

Onderzoek 2013:

 

'' Inleiding; media-risico’s voor kinderen In 2012 heeft het Ministerie van VWS het Nederlands Jeugdinstituut gevraagd een korte verkenning uit te voeren naar belangrijke risico’s die audiovisuele media voor kinderen en jongeren kunnen hebben en hoe dit zich verhoudt tot de weerbaarheid van kinderen. Dit verslag geeft in drie delen een weergave van de uitkomsten van deze verkenning. Allereerst wordt een probleemschets gegeven van het mediagebruik van kinderen en jongeren en van partijen die (mede-)verantwoordelijk zijn voor een veilige en bewuste omgang met de media door kinderen. Daarna volgt een overzicht van belangrijke risico’s en een inschatting van de mate waarin en hoe die risico’s bij minderjarigen kunnen optreden. Tot slot volgt een korte analyse van welke partijen van belang zijn om die risico’s te helpen tegen gaan'' 

 

https://www.nji.nl/sites/default/files/2021-06/Media-risicos-voor-kinderen.pdf

 

 

Onderzoek 2021:

 

'' Een onderzoek naar omgang met en gebruik van media(devices) van kinderen tussen 7 en 12 jaar, en de rol die ouders hierin spelen.''

 

https://netwerkmediawijsheid.nl/wp-content/uploads/sites/6/2021/02/Monitor-mediagebruik-7-12-jaar.pdf

 

 

  • reaction_title_1 1
Link to comment

@Hans:  Uiteraard is het onderzoek in de 70'r jaren interessant. Echter de media was al aardig an het veranderen. School televisie bijvoorbeeld, of de uitzendingen van teleac. Anders gezegd educatieve programma's verloren terrein.

 

@Theo: Waarom zou je nog rekenen, schrijven en taal  moeten leren, we hebben toch de PC.

 

Het is treurig dat huidige cassieres niet meer uit het hoofd kunnen rekenen. De tafel van 10 hebben ze nooit op school hoeven op te dreunen. En we hebben zo'n kaartje waar je alles mee betalen kunt. Owee als je met munten en biljetten gaat betalen.

 

Als de elektriciteit uitvalt is het over en uit. Ook mede omdat verkoop, voorraden en bestellingen via de PC gaan. Als ik de berichten mag geloven gaat dat steeds vaker gebeuren want ons elektriciteitsnet moet een opwaardering krijgen.

 

Dit is niet het verhaal van vroeger was alles beter, maar dat we met ontwikkelingen vaak de goede dingen weggooien. Iets wat je ook maar al te vaak bij bedrijven tegen komt.

 

Rob V.

 

 

Link to comment

Niet in het onderzoek is meegenomen , de invloed van de buitenlandse kortegolf uitzendingen in o.a. de Nederlandse taal. Dat is begrijpelijk , want hoeveel jeugdigen luisterden daarnaar?

Ik was er zo 1.  Op ongeveer 12 jarige leeftijd eind jaren 60 ontdekte ik op die korte golf , zenders als Radio Moskou,  Radio RSA, deze zonden ongeveer een uur per dag in het nederlands uit.

Zowel de uitzendingen radio Moskou als Radio RSA , die Stem van Suid Afrika hebben een enorme invloed op mij gehad.

Radio Moskou vanwege de totaal andere levensvisie en cultuur, Radio RSA vanwege de herkenning van een soort paradijs achtig landschappelijk Nederlands (Afrikaans) gebied , dat qua levenshouding hier niet meer bestond.

Die apartheid was natuurlijk verkeerd, maar om daarom later het hele land maar af te schaffen...

Door Radio Moskou ben ik later russisch gaan studeren, echter nooit communist geworden. Al had ik altijd wel een voorliefde voor de marschiale muziek en de modulatie van de zender , de stemmen kwam zo krachtig door. De muziek was voor mij soms hemels mooi . Later zou ik in diezelfde studio s programma s presenteren. Volgens mij waren die studios sinds de jaren 40 niet meer veranderd. Ook de Sovjet Unie werd afgeschaft.

Wat Radio RSA betreft, daar had ik graag willen gaan werken. Ik had familie en vrienden in Johannesburg. Mijn moeder liet me niet gaan. Inmiddels zat ik op de middelbare school begin jaren 70. Ik had een Zuid Afrikaanse klasgenoot , waar niemand mee om wilde gaan , omdat hij uit Zuid Afrika kwam. Typisch die calvinistische achterbaksheid, waar ik wars van ben. Later besefte ik , dat zowel de Sovjet Unie, als de republiek Suid Afrika politiek incorrecte landen waren.  Dat interesseerde mij helemaal niets. Immers de zeezenders mochten ook niet. En laat ik daar eveneens een grote fan van geweest zijn. (En nog).

 

Link to comment

Perfecte bijdrage die ik graag toevoeg aan de column op onze Freewave Nostalgie site maar wel dan met je naam erbij

groet Hans Knot

4 uur geleden zei Rob Veld:

@Hans:  Uiteraard is het onderzoek in de 70'r jaren interessant. Echter de media was al aardig an het veranderen. School televisie bijvoorbeeld, of de uitzendingen van teleac. Anders gezegd educatieve programma's verloren terrein.

 

@Theo: Waarom zou je nog rekenen, schrijven en taal  moeten leren, we hebben toch de PC.

 

Het is treurig dat huidige cassieres niet meer uit het hoofd kunnen rekenen. De tafel van 10 hebben ze nooit op school hoeven op te dreunen. En we hebben zo'n kaartje waar je alles mee betalen kunt. Owee als je met munten en biljetten gaat betalen.

 

Als de elektriciteit uitvalt is het over en uit. Ook mede omdat verkoop, voorraden en bestellingen via de PC gaan. Als ik de berichten mag geloven gaat dat steeds vaker gebeuren want ons elektriciteitsnet moet een opwaardering krijgen.

 

Dit is niet het verhaal van vroeger was alles beter, maar dat we met ontwikkelingen vaak de goede dingen weggooien. Iets wat je ook maar al te vaak bij bedrijven tegen komt.

 

Rob V.

 

 

Maar die PC kwam pas in de jaren tachtig in huis

 

Link to comment

Hans ik reageerde niet op het inhoudelijk van je bijdrage. Even lezen wat Theo schrijft. Hij schrijft: "En deze kinderen hebben ook weer kinderen gekregen". Daarmee zitten we dus in een ander decennium.

  • reaction_title_1 1
Link to comment
Guest
Add a comment...

×   Pasted as rich text.   Restore formatting

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

Loading...


×
×
  • Create New...

Important Information

Door gebruik te maken van deze website ga je akkoord met Terms of Use, Privacy Policy en Guidelines.