Spring naar bijdragen
Bekijk in de app

Een betere manier om te browsen. Ontdek meer.

Radiotrefpunt

Een app op volledig scherm op je startscherm, met pushmeldingen, badges en meer.

Zo installeer je deze app op iOS en iPadOS
  1. Tik op het deelpictogram in Safari
  2. Scroll door het menu en tik op Toevoegen aan beginscherm.
  3. Tik rechtsboven op Toevoegen.
Zo installeer je deze app op Android
  1. Tik op het menu met drie puntjes (⋮) in de rechterbovenhoek van de browser.
  2. Tik op Toevoegen aan startscherm of App installeren.
  3. Bevestig door op Installeren te tikken.

Wertachtal: Duits kortegolfzendcomplex met internationale uitstraling

(0 recensies)

Wertachtal was decennialang een van de grootste en technisch meest geavanceerde korte-golf zendlocaties van Europa. Het zendercomplex lag in Beieren, ten zuiden van Augsburg, en speelde vanaf het begin van de Koude Oorlog een belangrijke rol in de internationale radio-omroep van Duitsland.

De locatie werd begin jaren vijftig ontwikkeld om internationale uitzendingen van de toenmalige Deutsche Welle mogelijk te maken. Door de geografische ligging in Zuid-Duitsland was het terrein geschikt voor korte-golfverbindingen richting Afrika, Azië, het Midden-Oosten en delen van Noord- en Zuid-Amerika. Het complex groeide in de loop der jaren uit tot een van de belangrijkste schakels in het wereldwijde zendnetwerk van de Duitse buitenlandse omroep.

large.2012-05-18-Duitsland-TripWertechtal-068.jpg.c3122c35b6c7e5d0fa26e20c8f340bf9.jpgOp het terrein stonden tientallen richtantennes, waaronder curtain arrays en roterende antennes, die het mogelijk maakten om uitzendingen zeer gericht te bundelen. Hierdoor konden signalen met een relatief hoge veldsterkte grote afstanden overbruggen. Het zendvermogen liep op tot enkele honderden kilowatt per zender, wat in de hoogtijdagen zorgde voor een aanzienlijk bereik, vooral tijdens gunstige propagatiecondities.

Wertachtal werd voortdurend aangepast aan technologische ontwikkelingen. Analoge korte-golfzenders werden gemoderniseerd, en in een later stadium werd ook geëxperimenteerd met Digital Radio Mondiale (DRM). Daarmee probeerde Deutsche Welle in te spelen op veranderende luistergewoonten en nieuwe transmissietechnieken, al bleef korte golf vooral van belang voor regio’s waar andere distributievormen beperkt beschikbaar waren.

Naast de Deutsche Welle maakten in verschillende perioden ook andere internationale omroepen gebruik van de zendlocatie, vaak via huurovereenkomsten. Hierdoor was Wertachtal niet alleen een nationaal, maar ook een internationaal knooppunt voor kortegolfuitzendingen. Voor radio-amateurs en DX-luisteraars was het station jarenlang een vaste en herkenbare ontvangstbron op de korte golf.

Vanaf het begin van de jaren 2000 veranderde de rol van korte golf binnen de internationale omroep. Satellietradio, internet en lokale FM-relaiszenders kregen steeds meer prioriteit. Dit leidde tot een geleidelijke afbouw van de korte-golfactiviteiten. In 2013 stopten de reguliere uitzendingen vanaf Wertachtal en werd het terrein buiten gebruik gesteld.

Na de sluiting volgde de ontmanteling van het zendcomplex. Antennemasten en technische installaties werden grotendeels afgebroken, waarmee een markant hoofdstuk uit de Europese omroepgeschiedenis werd afgesloten. De locatie zelf bleef bestaan als terrein, maar verloor zijn oorspronkelijke functie als internationale zendplaats.

Afbeeldingen: Wertachtal zendlocatie mei 2012 (foto Vincent Schriel)

17 Opmerkingen

Aanbevolen antwoorden

ruudam

Leden

Geplaatst

En toen waren er opeens steeds meer conflictgebieden.....

Krijgen ze spijt van de sloop, en van al die andere stations, ook MG?

Theo PE1OPQ

Leden

Geplaatst

Nee natuurlijk niet Ruud, waarom zouden ze?

Knevelen van de media is een van de 1e taken welke populistische partijen voorstaan.

Theo

Geplaatst

Ik was in 2012 in Wertachtal. De foto's van het bezoek vind je hier:

En foto's van de sloop 2 jaar later, gemaakt door Jano:

Geplaatst

Op 7-2-2026 om 20:24 zei ruudam:

En toen waren er opeens steeds meer conflictgebieden.....

Krijgen ze spijt van de sloop, en van al die andere stations, ook MG?

Dat is toch compleet achterhaald Ruud. Eutelsat, Starlink, en vast nog een aantal andere aanbieders leveren eenvoudig en makkelijk internet via satelliet. Via die weg blijf je dan gewoon op de hoogte van het relevante nieuws in een conflictsituatie. Daar is echt geen middengolfzender voor nodig.

ruudam

Leden

Geplaatst

En iedereen in die conflictgebieden heeft een Satelliet ontvanger. Valt ook niet op.

Geplaatst

1 uur geleden zei ruudam:

En iedereen in die conflictgebieden heeft een Satelliet ontvanger. Valt ook niet op.

Nee, natuurlijk niet. Net zomin heeft iedereen een radio met kortegolf of middengolf.

ruudam

Leden

Geplaatst

Je wil niet weten hoeveel mensen nog een MG radio hebben. Zit ook op alle FM radioos (behalve heel high end en de nieuwere DAB dozen)

DAB bestaat alleen in Europa.

Conflictgebieden kennen al die moderne digitale dingen niet, het is daar vaak nog gewoon analoog op de radio.

Zelfs US is nog grotendeels AM/FM

Afrika is nog grotendeels KG georienteerd. Daarom is daar de Free Press zender Radio Dabanga Sudan, studio in Amsterdam, prima te ontvangen.

Ook in Venezuela is het gewoon AM/FM, nog wat KG voor afgelegen gebieden.

In Rusland is het in de grote steden AM/FM en terrestrial TV

Alleen ver buiten de steden op het platteland is het satelliet.

Iran is niet te bereiken per sat, dan wel, je schotel wordt in beslag genomen en dan heb je heeeel veel geluk.

Daarom gaan VOA en BBC weer op de MG zenden vanuit Kuwait en Oman. Ook weer op KG.

Alleen Europa is het veel digitale radio, daarbuiten heel veel minder. dus gewoon analoog.

Ik denk dat jouw autoradio ook nog MG heeft.

Ik leen de laatste tijd veel auto's, allemaal hebben AM, vaak ook LG.

Ben

Leden

Geplaatst

In 2013 was ik op vakantie in Florida en heb daar toen twee draagbare radio's met HD ontvangst aangeschaft om te kunnen luisteren en opnemen. Ze hadden daar geen DAB maar redelijk wat stations op HD radio voor zover ik me kan herinneren. HD radio is hun versie van digitale radio, werkt niet in de voormalige TV-VHF band maar op de FM band.

https://en.wikipedia.org/wiki/HD_Radio

Dit is wat google AI erover schrijft:

As of 2025,nearly 2,000 FM stations in the U.S. utilize HD Radio technology, with approximately 1,936 FM stations running HD signals according to the HD Radio Directory. While penetration is high in top 50 markets (over 50% of stations), the technology is increasingly used in smaller markets, with over 4,500 digital channels available nationwide. 

  • Market Penetration: Over 750 stations in the top 50 Nielsen markets use HD, while about 78% of the total, or roughly 1,500+ stations, are outside the top 50 markets.

  • Adoption: HD Radio is available in 115 million vehicles globally as of late 2025.

  • Total Scope: Beyond the 1,936 FM stations mentioned, the total number of HD-capable services (including sub-channels) is over 3,500. 

HD Radio provides clearer digital audio, with many stations offering secondary "HD2/HD3" channels that broadcast unique, niche content not available on the analog signal. 

Geplaatst

Wat versta je onder conflictgebieden? Je doet nu haast voorkomen of dit gebieden zijn waar de tijd 50 jaar geleden is blijven stilstaan (of achterloopt)

Ook ga je nu wel heel erg van radio uit. Informatievoorziening gaat tegenwoordig niet alleen om radio. Dat kan ook geschreven tekst zijn, audio in de breedste zin van het woord en video. Zelfs op de meest afgelegen plek is er echt wel internet aanwezig of mogelijk.

Theo PE1OPQ

Leden

Geplaatst

In landen waar een conflict is, kun je internet echt vergeten.

Dat verhaal van Wilders om de wereld omroep om zeep te helpen, gaat niet op als het er echt op aan komt.

En alles wat uit de lucht komt, is toch vrij te ontvangen?

Schotels vallen op, daar weten ze in Afghanistan alles van, lees de mensen zijn dood met een schotel aan de muur.

Maar een portable is makkelijk te verbergen, en vind je ook niet zo eenvoudig.

Zie in Oekraïne, hoe een persoon kan bepalen wie internet heeft of niet en zo beslist over leven en dood.

Want als er 1 les is te leren uit de geschiedenis, kennis is macht en daar houden dictatoriale machten niet van.

Zie hoe Trump tekeer gaat in eigen land.

Ik vrees met grote vrezen voor de informatie voorziening en ook de rol van AI in dit geheel.

Theo

Eric

Leden

Geplaatst

Ben het wel met Ruud eens. AM is eenvoudig, zelfs voor de zelfbouwers en groot bereik, weinig infra etc. Tegenwoordig is digitale communicatie blijkbaar voor velen het ideale zelfs in crisis situaties. En leren uit het verleden wordt als ouderwets denken weggezet.

In een oorlog niet ver hier vandaan waren ze ook met high tech tanks en ander spul van miljoenen bezig totdat andere high tech (drones van paar honderd euro) het opeens allemaal anders maakte. Toen bleken de loopgraven die ook in wo1 in gebruik waren toch belangrijker dan menig deskundige had gedacht. Technische superioriteit (zoals dus ook ICT) is niet altijd de oplossing voor alles.

Will Stevens

Leden

Geplaatst (bewerkt)

Dat kan de industrie wel willen, maar ik las een paar maanden geleden in de Los Angeles Times dat de radiostations op de middengolf het moeilijk hebben:

Commercial radio is struggling as listeners shift to digital platforms, with advertising revenue plummeting and AM technology deemed increasingly obsolete.

Journalist Morris O'Kelley, die zelf jarenlang voor nieuwsstation KFI werkte: '“The future of AM radio as we know it is coming to an end.” “The idea of having to use a broadcast transmitter of 50,000 watts is early 20th century technology,” he said. “People can get in their car and they can listen to anything, anyone, anywhere, and at any time, thanks to Bluetooth.”

Bron: https://www.latimes.com/entertainment-arts/business/story/2025-10-15/iheart-radio-layoffs-mo-kelly-radio-show-ends

bewerkt door Will Stevens

Theo PE1OPQ

Leden

Geplaatst

Nu is het wel zo dat in Amerika nog heel veel stok oude zenders van de jaren 60 en zelfs nog uit de jaren 50 dienst doen.

Want het werkt toch nog?

Ja maar kijk eens naar de energie consumptie van deze toestellen, dat kon vroeger wel maar heden ten dage is het niet meer op te brengen.

En investeren in een nieuwe?

Theo

ruudam

Leden

Geplaatst

4 uur geleden zei Juul:

En Ruud heeft een punt. In de USA worden autoradio's weer verplicht met AM uitgerust.

https://topgear.nl/autonieuws/nieuwe-autos-gaan-weer-am-radios-krijgen/

Ken je Nagaan

Leuke plaatje ook van Het.

Nu maar hopen dat de auto fabrikanten dezelfde radio in Europese modellen stoppen, met 9kHz kanaal afstand. Als ze echt slim zijn maken ze dat omschskelbaar met 10 kHz in menu.

ruudam

Leden

Geplaatst

In LA heeft KFI 640 het moeilijk omdat concurrent KNX 1070 nu ook op FM mag zenden, simulcast als uitzondering.

In NYC scoort 1010WINS ook heel goed nadat ze op FM verscheneln.

Maar ook de AM only stations staan vaak nog hoog in de lijsten met news/talk.

Daarnaast biedt AM veel mogelijkhedrn voor niche zenders, zo vindt je daar veel Spaanstalige maar ook Chinees Koreaans etc..

En elke AM zender zit wel online.

FM HD is een typische IBOC oplossing, de bestaande vergunninghouders doen digitaal erbij. Vaak verhuren ze de HD kanalen bvb aan AM stations.

Van afschkeling AM of FM is daar geen sprake.

Juul

Leden

Geplaatst (bewerkt)

En...........................Mijn en onze WABC zit ook nog steeds op 770 Khz. met 50 Kw. in NY.

https://wabcradio.com/

bewerkt door Juul

Doe mee aan het gesprek

Je plaatst een bericht als gast. Indien je al een account hebt, kun je je nu aanmelden om het bericht met je account te plaatsen.
Opmerking: Je bericht moet eerst worden goedgekeurd door een moderator voordat het zichtbaar is.

Gast
Een opmerking toevoegen...

Belangrijke informatie

Door gebruik te maken van deze website ga je akkoord met Gebruiksvoorwaarden, Privacybeleid en Richtlijnen.

Account

Navigation

Zoeken

Configure browser push notifications

Chrome (Android)
  1. Tap the lock icon next to the address bar.
  2. Tap Permissions → Notifications.
  3. Adjust your preference.
Chrome (Desktop)
  1. Click the padlock icon in the address bar.
  2. Select Site settings.
  3. Find Notifications and adjust your preference.