Laatste berichten

Dat is tegenwoordig een achterhaald iets, de kwaliteit doet niet meer onder dan voor FM. Sterker nog, de kanaal scheiding is beter dan wat je op FM nu hebt. Wat middengolf niet heeft is een RDS syteem met zender informatie. Maar vroeger was vroeger, toen moest men het ook doen met een vonken zender. Dat gebruikt nu ook niemand meer, omdat er betere systemen voorin de plaats kwamen. Theo

Sterke analyse, het probleem van de middengolf is vooral de storingsgevoeligheid, dat was in de tijd van de zeezenders al zo en is alleen maar erger geworden. Een aspect dat je nog niet hebt genoemd, is de geluidskwaliteit. Die is bij de AM ook minder dan bij FM of DAB+. Kortom: een mooie band voor amateurs maar niet meer voor de massa. Wat ik me alleen nog afvraag is wat de beste band is in noodsituaties, de laatste tijd een actueel thema. FM en DAB+ lijken me dan kwetsbaar omdat je afhankelijk bent van een netwerk terwijl je met AM in principe met één zender het land kunt bestrijken, desnoods vanuit het buitenland. Bijvoorbeeld voor Russischtalige landen werd hiervan nog gebruik gemaakt door Radio Pravda. Maar wie kan het hier dan nog ontvangen? En zo'n zender hebben we niet meer. Stof tot nadenken.

De NPO is gestart met een publieksraadpleging om beter inzicht te krijgen in de wensen en verwachtingen van kijkers en luisteraars. De uitkomsten worden gebruikt bij de voorbereiding van het nieuwe beleidsplan voor de periode 2029–2033, waarin de NPO en de publieke omroepen vastleggen welke rol de publieke omroep de komende jaren wil vervullen en welke doelstellingen daarbij horen. Centraal in het onderzoek staat de vraag wat Nederlanders verwachten van de publieke omroep. Daarbij wil de NPO onder meer weten wat volgens het publiek goed gaat, welke onderdelen verbetering vragen en aan welk aanbod behoefte bestaat. Met deze informatie wil de organisatie ervoor zorgen dat het media-aanbod ook in de toekomst relevant, herkenbaar en goed vindbaar blijft. De publieksraadpleging bestaat uit een online vragenlijst met elf vragen. Bij de meeste vragen kunnen deelnemers één of meerdere antwoorden selecteren. Daarnaast wordt op enkele onderdelen gevraagd een beoordeling te geven op een schaal van 1 tot 5. Het invullen van de enquête neemt ongeveer tien minuten in beslag. De vragenlijst kan tot en met 10 juli worden ingevuld. Na de zomer organiseert de NPO aanvullend een aantal groepsgesprekken om de resultaten van de enquête verder te verdiepen. De eindrapportage verschijnt in het najaar en wordt gedeeld via de website van de NPO, sociale media en andere kanalen. De resultaten worden verwerkt in het beleidsplan voor 2029–2033. Dit plan wordt in 2027 ter goedkeuring aangeboden aan de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Afbeelding: NPO kantoor (foto NPO / Willem van Hofwegen)

TDF breidt deze zomer de dekking van het digitale radionetwerk DAB+ verder uit met de ingebruikname van zestien nieuwe zenders in verschillende Franse regio’s, waaronder Nouvelle-Aquitaine, Occitanie, Provence-Alpes-Côte d’Azur, Bretagne en Grand-Est. De uitbreiding maakt deel uit van de verdere uitrol van digitale etherradio in het land. TDF heeft in Fréjus het lokale multiplex in gebruik genomen. Via de zendlocatie Saint-Raphaël – Pic de l’Ours worden dertien radiostations verspreid naar een gebied met ruim 200.000 inwoners in Fréjus, Saint-Raphaël en langs de kust. In de regio Avignon is de dekking van het lokale multiplex versterkt door de ingebruikname van een extra zender in Vénéjan (30). Daarmee wordt de ontvangst in het gebied verder verbeterd. Ook rond Bordeaux is het netwerk uitgebreid met drie nieuwe DAB+-zenders voor het regionale multiplex. In Gironde gaat het om Arcachon-Camicas en Lignan de Bazas, terwijl in Lot-et-Garonne een nieuwe zender in Marmande-Guérin is gestart. Daarnaast is het vermogen van de hoofdzender op de locatie Bordeaux-Bouliac verhoogd. Voor deze regio staan nog twee extra locaties gepland die later in de zomer in gebruik worden genomen. In de omgeving van Toulouse is de dekking van het uitgebreide multiplex verder uitgebreid met nieuwe zenders in Auch (Gers) en in Albi en Castres-Saïx Navès (Tarn). Deze toevoegingen moeten de ontvangst in de regio versterken. Daarnaast is deze zomer de derde fase gestart van de uitrol van twee nationale DAB+-multiplexen die zich richten op dekking langs verkeersassen en omliggende gemeenten. Voor het M1-multiplex zijn begin juli nieuwe zenders actief geworden op onder meer de locaties Châteaulin-Cast (29), Arcachon-Camicas (33), Saint-Paul-lès-Dax (40) en Haguenau-Carrière (67). Ook langs de snelweg A31 zijn meerdere locaties toegevoegd om de mobiele ontvangst te verbeteren. Volgens de meest recente gegevens kan inmiddels ongeveer 65 procent van de Franse bevolking thuis DAB+-radio ontvangen. Daarnaast wordt een groeiend aantal snelwegen en verbindingsroutes gedekt voor ontvangst onderweg. De verdere uitrol van deze derde fase loopt door in de zomer en blijft doorlopen tot en met 2026.

Desiree van der Heiden is binnenkort te horen bij Radio Gelderland, waar zij als invaller inzetbaar wordt voor verschillende programma’s. De voormalig NPO Radio 2-dj maakt volgende week haar eerste opwachting bij de regionale omroep en gaat daarmee aan de slag binnen de dagprogrammering. Tot eind vorig jaar was Van der Heiden nog dagelijks te horen op NPO Radio 2, waar zij actief was in de nachtprogrammering. Na aanpassingen binnen die programmering kwam er een einde aan haar vaste plek op de landelijke zender. Daarna dook ze in mei kortstondig op bij het weekendprogramma van Kiss FM, al verdween haar profiel daar na ongeveer twee maanden weer van de website. Bij Omroep Gelderland wordt haar komst gekoppeld aan haar ervaring en haar manier van presenteren, waarbij het contact met de luisteraar een belangrijke rol speelt. Ook sluit haar voorkeur voor muziek uit eerdere decennia goed aan bij de muziekkeuze die op Radio Gelderland te horen is. Komende donderdag 9 juli staat haar eerste invalbeurt gepland. Tussen 12:00 en 15:00 uur presenteert zij dan het programma Tot drie, waarmee haar werkzaamheden bij de regionale zender officieel van start gaan. Afbeelding: Desiree van der Heiden (foto NPO Radio 2)

Nog een belangrijk feit: in de regelgeving is geen mogelijkheid meer om een landelijke zender op AM in te zetten. Daarin wordt alleen voorzien in laagvermogenzenders (LPAM).

Vanaf maandag 6 juli staat bij Nostalgie opnieuw de Summertime Top 1000 op het programma. De themalijst is toe aan de derde editie en brengt acht dagen lang een selectie van duizend nummers die in het teken staan van zomer, vakantie en nostalgische herinneringen. De zender neemt luisteraars mee langs bekende zomerhits uit verschillende decennia. Daarbij staan nummers centraal die voor velen verbonden zijn met vakanties, zonnige bestemmingen en onvergetelijke zomermomenten. Tegelijkertijd loopt ook het Grote Nostalgie Reisbureau door, waarbij luisteraars kans maken op een reis. Tijdens de eerste twee edities eindigde Kaoma met Lambada op de eerste plaats. Of dat nummer ook dit jaar bovenaan staat, wordt duidelijk tijdens de uitzendingen. Andere bekende zomerklassiekers van onder meer Los del Río, Barry White en Los Lobos behoren eveneens tot de kanshebbers voor een hoge notering. Kijkend naar de volledige lijst is Boney M. de meest vertegenwoordigde artiest met zeven noteringen. Gotta Go Home is daarvan de hoogst genoteerde titel. Madonna en Billy Ocean zijn ieder zes keer terug te vinden in de lijst, met respectievelijk Holiday en Caribbean Queen (No More Love on the Run) als hun best genoteerde nummers. De top 10 van de Summertime Top 1000 van vorig jaar: Kaoma – Lambada Los del Río – Macarena Barry White – You’re the First, the Last, My Everything Los Lobos – La Bamba Bryan Adams – Summer of ’69 Lou Bega – Mambo No. 5 (A Little Bit Of…) Las Ketchup – The Ketchup Song (Aserejé) Wham! – Club Tropicana Lorca – Ritmo de la noche Willy Sommers – Laat de zon in je hart De Summertime Top 1000 is vanaf maandag 6 juli gedurende acht dagen te horen bij Nostalgie. De volledige editie van 2025 is terug te vinden via Hitnoteringen. Afbeelding: logo Nostalgie

De discussie over de toekomst van de middengolf komt hier met enige regelmaat terug. Er leeft nog altijd het idee dat een landelijke AM-zender met een relatief bescheiden vermogen van zeg 20 kW voldoende zou zijn om Nederland te bedienen. Daarbij wordt vaak gesteld dat middengolf goedkoper zou zijn dan een netwerk van FM-zenders of een landelijke verspreiding via DAB+. In theorie klinkt dat aantrekkelijk, maar in de praktijk ligt de situatie aanzienlijk complexer. Een middengolfzender heeft inderdaad het voordeel dat een enkel opstelpunt een groot gebied kan bereiken. Vooral in de avonduren, wanneer radiosignalen verder dragen, kan een AM-zender met beperkt vermogen grote delen van Nederland bestrijken. Toch betekent bereik op papier niet automatisch dat luisteraars ook daadwerkelijk een storingsvrij en bruikbaar signaal ontvangen. Juist daar begint het verschil tussen theorie en dagelijkse praktijk. Voor landelijke dekking op FM zijn meerdere zendinstallaties nodig. Een modern FM-netwerk bestaat uit meerdere zenders om ook binnenshuis en onderweg een stabiel signaal te leveren. De investering in infrastructuur, mastlocaties, energieverbruik en onderhoud ligt daardoor hoog. Daar staat tegenover dat FM nog altijd door een groot deel van de bevolking wordt gebruikt, zowel in auto’s als via traditionele radio’s thuis en op het werk. DAB+ vraagt eveneens om een uitgebreid netwerk van zenders, maar werkt efficiënter doordat meerdere radiozenders gezamenlijk binnen één multiplex kunnen worden verspreid. Daardoor worden de kosten gedeeld tussen verschillende aanbieders. Bovendien ligt het energieverbruik van moderne DAB+-zenders doorgaans lager dan dat van vergelijkbare FM-installaties. Vooral voor commerciële omroepen met een landelijke ambitie biedt dat voordelen op langere termijn. Bij middengolf ligt het kostenplaatje anders dan vaak wordt gedacht. Hoewel er in theorie minder zendlocaties nodig zijn, vraagt een AM-zender veel vermogen om een betrouwbaar signaal te leveren. Een middengolfzender van 20 kW klinkt bescheiden, maar het daadwerkelijke stroomverbruik ligt vaak aanzienlijk hoger door verliezen in de installatie en de benodigde randapparatuur. Daarnaast zijn grote antennesystemen nodig, inclusief uitgebreide aarding en onderhoud van het terrein. Vooral de energiekosten spelen tegenwoordig een grote rol. Daar komt bij dat storingen op de middengolf de afgelopen jaren sterk zijn toegenomen. Elektronische apparatuur, ledverlichting, zonnepanelen en voedingen veroorzaken steeds meer ruis. Hierdoor is een theoretisch goed bereik in de praktijk lang niet altijd bruikbaar. Vooral binnenshuis wordt ontvangst steeds lastiger. Voor luisteraars die gewend zijn geraakt aan storingsvrije digitale audio via DAB+, streaming of FM, vormt dat een belangrijk nadeel. Een extra factor is de opkomst van elektrische auto’s. Juist daarin blijkt AM-ontvangst vaak problematisch. Elektromotoren, accupakketten, omvormers en laadsystemen veroorzaken elektromagnetische storing die vooral de middengolfband sterk beïnvloedt. Zelfs bij goed afgeschermde voertuigen blijft het lastig om een schoon AM-signaal te ontvangen tijdens het rijden. Verschillende autofabrikanten hebben daarom besloten om AM-radio volledig weg te laten uit nieuwe elektrische modellen. FM en DAB+ zijn veel minder gevoelig voor deze storingen en bieden daardoor een stabielere ontvangst onderweg. Voor landelijke radio is dat een belangrijk punt, omdat autoradio nog altijd een groot deel van het luistergedrag bepaalt. Wanneer een groeiend aantal voertuigen geen AM-ontvanger meer bevat of storingsgevoelige ontvangst heeft, neemt het potentiële bereik van middengolf automatisch verder af. Wanneer de kosten worden afgezet tegen het aantal luisteraars ontstaat een nog duidelijker beeld. Een landelijke FM-zender bereikt dagelijks honderdduizenden luisteraars. Grote DAB+-netwerken bedienen eveneens een aanzienlijk publiek en worden steeds vaker standaard ingebouwd in auto’s en draagbare radio’s. De publieke- en commercieel zenders hebben afscheid genomen van de middengolf omdat het aantal luisteraars die er nog gebruik van maakte sterk was afgenomen. Door het sterk afgenomen gebruik worden de kosten per luisteraar op AM relatief hoog. Zelfs wanneer een middengolfzender technisch goedkoper zou zijn dan een volledig FM-netwerk, blijft de vraag hoeveel mensen er daadwerkelijk gebruik van maken. Voor commerciële exploitanten speelt dat aspect een doorslaggevende rol, omdat advertentie-inkomsten direct samenhangen met luistercijfers en bereik. Ook de ontwikkeling van ontvangers speelt mee. Veel moderne radio’s ondersteunen nog wel FM en DAB+, maar laten de middengolfband achterwege. In nieuwe auto’s verdwijnt AM-ontvangst steeds vaker volledig. Daarmee neemt het potentiële luisterpubliek automatisch verder af, ongeacht het bereik van de zender zelf. Dat betekent niet dat middengolf volledig nutteloos is geworden. Dankzij de LPAM zenders blijft de band interessant. Voor een brede landelijke publiekszender lijkt de rol echter steeds kleiner te worden, zeker nu de overstap naar digitale distributie verder doorzet. FM blijft voorlopig dominant door het grote aantal bestaande ontvangers en de stabiele geluidskwaliteit. DAB+ groeit ondertussen verder als digitale opvolger, mede dankzij efficiënter frequentiegebruik en lagere distributiekosten per zender. Tegen die achtergrond wordt het steeds moeilijker om middengolf nog als volwaardig alternatief voor landelijke radio-uitzendingen te zien. Vincent Schriel, 5 juli 2026